‘Raamprostitutie is eigenlijk heel goed voor je zelfvertrouwen’

Een kijkje vanuit het raam

Achtergrond

Marloes Leezer
10 March 2015

“Altijd al eens willen weten hoe het is achter een raam op de Wallen?” aldus de website van het PIC. Ik kan niet zeggen dat ik het me dagelijks afvraag, maar ik heb het me zeker weleens geprobeerd in te denken. Inmiddels weet ik het: voor Expreszo heb ik de workshop ‘Raamzitten’ gevolgd.

Het is vrijdagavond als ik over de Amsterdamse Wallen loop. Ondanks het feit dat het nog vroeg is, is het er toch druk. Ik loop langs coffee- en seksshops en ik let op niemand. Niemand let ook op mij, een gevoel dat ik nog even in koester, aangezien ik mezelf straks vrij expliciet in de schijnwerpers ga zetten. Ik sla de Enge Kerksteeg in, waar ik het PIC (Prostitutie Informatie Centrum) kan vinden. Het ziet er bijna uit als een winkel. Achter het grote raam staat een stoel. Ik heb een vaag vermoeden dat ik daar straks zit.

Als ik de deur openduw, word ik begroet door Mariska Majoor, eigenaresse van het PIC en degene die de workshop geeft. “Hoi, ik ben Mariska! Ga zitten, we gaan nog niet meteen aan de bak. Wil je wat drinken?” Mariska gaat een glas water voor me halen, terwijl ik rondkijk in de ruimte. Het PIC is ingericht als een klein museum voor de geschiedenis van de Amsterdamse prostitutie. Er hangen foto’s en tekeningen en er hangen papieren met informatie. Ik kijk een tijdje rond, tot Mariska terugkomt met water voor mij en thee voor zichzelf. Dan gaan we aan een tafel zitten om even wat te praten voor we beginnen.

Sommige mensen werken achter de kassa of in de horeca, anderen in de seksindustrie, zoiets.

Ik krijg wat extra uitleg over Mariska en het PIC. Mariska heeft van haar 16e tot haar 20e in de prostitutie gewerkt. In eerste instantie was dit in een privéhuis, later achter een raam op de Wallen. Ze ziet dit zelf absoluut niet als negatief, dit was haar manier van leven. Met werken in de seksindustrie had ze geen moeite. In de tijd dat ze werkte, dacht ze weinig na over het hoe en waarom, ze zag het gewoon als werk. Sommige mensen werken achter de kassa of in de horeca, anderen in de seksindustrie, zoiets. Wel merkte ze dat andere mensen er anders over dachten. Ze stoorde zich aan de denigrerende blikken van voorbijgangers op de Wallen. In 1994 startte ze, met dit in gedachten, haar eigen bedrijf: het PIC.

Het PIC geeft informatie over prostitutie vanuit de sekswerkers, aan iedereen die daar behoefte aan heeft. Het pand, midden op de Wallen, is (beperkt) open voor iedereen die vragen heeft of informatie wil. Toeristen, prostituees, hun klanten, studenten: iedereen is welkom. Het doel van het PIC is het bespreekbaar maken van prostitutie en het kweken van begrip en respect voor mensen die in de seksindustrie werken. Of, zoals Mariska zelf zegt: “Ik heb altijd al een grote uitlegbehoefte gehad. En prostitutie is één van de weinige dingen waar ik veel van weet. Dus dat wil ik verspreiden.”

Hetgeen waar Mariska zelf het meest trots op is, is Belle. Ze wijst me op een klein beeldje van een vrouwenfiguur in de contouren van een raam. “Dat is een kleine versie. De echte Belle staat op het Oudekerksplein.” Belle is gemaakt als eerbetoon aan alle sekswerkers op de wereld. In een plakkaatje staat de boodschap van Belle gegraveerd: ‘respect sexworkers all over the world’.
Het PIC biedt het kleine museum, geeft tours over de Wallen, produceert het tijdschrift ‘De rode lantaarn’ voor sekswerkers en heeft regelmatig projecten. En als laatste geeft het PIC deze workshop, waar we nu maar eens mee gaan beginnen.

Ik heb getwijfeld over wat ik aan zou doen. Op de website staat: “Je neemt je eigen ‘werkkleding’ mee, en dat is zo sexy als je zelf wilt, maar niets is verplicht.” In mijn onderbroek gaan zitten was een brug te ver, maar in een coltrui leek me dan ook weer niet de bedoeling. Uiteindelijk ben ik uitgekomen op een gewone zwarte broek en een heel laag uitgesneden zwart topje. Als je het hebt, moet je het laten zien. Ik trek mijn trui uit en wissel mijn gympen om voor hakken. “Gooi je haar los,” adviseert Mariska, “dat staat los, leuk.” We lopen naar het raam. De stoel die ik eerder zag, is inderdaad voor mij. Mariska zet zelf een kruk naast het raam, uit het zicht van buitenaf, voor zichzelf.

Je hoeft een man niet knap te vinden, maar je moet wel het gevoel hebben: met hem kan ik werken.

“Ga maar zitten. Ik wil graag dat je eerst richting mij gaat zitten, zodat je nog niet bezig bent met de mensen op straat.” Ik neem plaats op de stoel en richt me, zoals gevraagd, naar Mariska. “Zo ja. Goed, wat je eerst moet weten, is dat je zelf meer controle over de mensen hebt dan je denkt. Je kunt ervoor kiezen om contact te maken en je kunt ervoor kiezen dat niet te doen. Als iemand niet goed of veilig voelt, dan zorg je dat je geen oogcontact maakt en dan zullen ze doorlopen. Dat zul je zo zien. Richt je maar naar buiten.”

Ik draai op de stoel tot ik naar buiten kan kijken. Het is vrij rustig op dit deel van de Wallen. Er loopt af en toe iemand voorbij. Mariska gebaart richting een passerende man. “Zo iemand, daar heb ik dan bijvoorbeeld geen goed gevoel bij. Handen in de zakken, capuchon, je ziet nauwelijks een gezicht. En dat is wel belangrijk in de keuze wie je binnenlaat en wie niet. Je hebt maar heel kort de tijd om te besluiten of je iemand binnenlaat. Het moet goed voelen. Je hoeft een man niet knap te vinden, maar je moet wel het gevoel hebben: met hem kan ik werken.”

Ze begint over mijn houding. “Je lichaamstaal en je houding zijn het allerbelangrijkste. Met je lichaamstaal moet je klanten interesseren. Je kunt nog zo mooi zijn of zulke sexy lingerie aanhebben, als je lichaamstaal fout zit, dan wordt het niks. Lachen, en je gezicht, dat is belangrijk. Een schoonheid met een uitgestreken gezicht heeft op een avond minder klanten dan een vrouw in, bij wijze van spreken, een eskimopak, maar met een mooie lach en een paar ondeugende ogen.” Ze kijkt even naar hoe ik zit. De stoel zit te lekker, ik zit er redelijk ontspannen en achterovergeleund bij. “Je moet met je houding en de manier waarop je zit, laten zien wat je hebt. Jij hebt nu redelijk gesloten kleding aan, maar je hebt wel een paar mooie borsten die goed te zien zijn. Daar moet je mee werken. Zoek een houding waar die goed te zien zijn. Zo bijvoorbeeld.” Ze zet haar benen wat uit elkaar en leunt met haar ellebogen op haar knieën. Ik doe het na. Het voelt nog wat onwennig, zo zit ik normaal ook, maar dan heb ik niet zulke diepe inkijk. Het went snel.

Terwijl ik naar buiten kijk, vertelt Mariska me algemene dingen over het werken in de seksindustrie. Als je achter het raam werkt, huur je de kamer per dagdeel. De huurprijs van een kamer in Amsterdam verschilt, afhankelijk van locatie. De opbrengst van je werk is voor jezelf, nadat je de kamerhuur hebt betaald. Dan legt ze uit dat er verschillende werkvormen zijn. Je kunt op straat werken, dit is op de meeste plaatsen verboden maar er bestaan speciale tippelzones. Je kunt in een club werken. Sommige meisjes vinden dit fijner, omdat het dan wat minder duidelijk is wat je doet. Je kunt in een privéhuis werken. En je kunt, zoals wij nu doen, achter het raam zitten.

Daarna vertelt ze me wat over gebaren en prijzen. Als je oogcontact met een man hebt gemaakt, tikt hij zijn kin omhoog om aan te geven dat hij geïnteresseerd is en wil vragen hoeveel het kost. De gemiddelde prijs is vijftig euro, dus dan steek je een hand op, met de palm naar voren en vijf vingers gespreid. Als hij dan nog steeds geïnteresseerd is, kan hij naar de deur komen. Die kan alleen van binnenuit open, voor de veiligheid. Dan kun je hem vertellen wat hij krijgt voor dat geld. Vijftig euro is gangbaar voor pijpen en neuken: van allebei wat, of één van de twee helemaal.

“Heb je al een lekker ding zien lopen?” Ik lach een beetje en zeg dat dat wat tegenvalt, omdat ik lesbisch ben. Mariska reageert verbaasd. “Er lopen hier toch ook vrouwen? En dat je lesbisch bent, zou juist een voordeel zijn in dit werk. Dan kun je seks en liefde écht gescheiden houden. Je voelt immers niks voor mannen. En je zou er bijvoorbeeld een soort specialiteit van kunnen maken. Dan hang je een mooi bordje op je raam, dat je ook seks met vrouwen hebt. Reken maar dat je dan veel werk hebt. Sommige vrouwen doen dat bijvoorbeeld ook als ze SM doen. Die hebben dan drukke avonden, hoor.” Op dat moment passeert er een stel het raam. “Stellen komen hier ook af en toe. Het zijn niet alleen eenzame mannen die een prostituee bezoeken. Er komen stellen, of mannen op leeftijd die weduwnaar zijn, of geen seks meer met hun eigen vrouw hebben, omdat ze ziek is of gewoon niet meer wil.”

Ik begin er ondertussen een beetje lol in te krijgen. Zoals mij in het begin geleerd is, maak ik alleen oogcontact met mannen waar het ‘goed bij voelt’. Als ik dan oogcontact heb, lach ik en knipoog af en toe. En met succes: dezelfde man is al vier keer langsgelopen en blijft telkens oogcontact houden tot hij uit het zicht is. Mariska lacht. “Je zit goed te sjansen hè? Over vijf minuten zit de workshop erop.” Wat, nu al? Ik heb het gevoel dat ik er pas een paar minuten zit, in plaats van bijna een uur. “Eigenlijk is achter het raam werken heel goed voor je zelfvertrouwen. Mensen denken vaak dat het andersom is, dat je je vies of gedegradeerd voelt door de blikken van de mensen of het werk zelf. Maar dat is juist niet zo. Voorwaarde is wel dat je er zelf voor hebt gekozen.” Ik kan me daar best iets bij voorstellen. Met alleen je lichaam als hulpstuk weet je iets, jezelf, te ‘verkopen’. Dit is toch wel een bevestiging van dat je aantrekkelijk bent.

“Zijn er vrouwen als klant?” Mariska knikt. “Af en toe. Dat zijn dan voornamelijk vrouwen die wat willen proberen, of lesbische vrouwen. We hebben ook een dag een project gehad met mannelijke prostituees. Vrouwen vonden dat ontzettend leuk, de rollen een keer omgedraaid, maar het liep niet erg goed. Vrouwen betalen niet voor seks. Dat kunnen ze namelijk overal krijgen, veel makkelijker dan mannen. Een vrouw die geil is, loopt een gemiddelde kroeg binnen en kan haast kiezen. Voor mannen ligt dat anders.” Lichtelijk rolbevestigend, maar wel waarheid. “Maar het uur is om, dus ik ga de lichten weer aandoen en jij mag uit het raam komen.”

Even later sta ik buiten, een editie van ‘De rode lantaarn’ in mijn tas om nog even verder te lezen, en met een glimlach om mijn mond. Het was makkelijker, leuker en minder eng dan ik dacht. Een carrièreswitch ga ik niet maken, maar ik heb wel veel geleerd van dit kijkje vanaf de andere kant van het raam.


Wil je meer lezen over het PIC en haar projecten, of ben je zelf ook geïnteresseerd in het volgen van deze workshop? Dan kun je kijken op www.pic-amsterdam.com, of op zaterdag tussen 13:30 en 20:00 uur binnenlopen in de Enge Kerksteeg 13.

Profile photo of Marloes Leezer

Door Marloes Leezer

Marloes is redacteur en columnist bij Expreszo. Dat valt prima te combineren met haar studie journalistiek. Ze is verslaafd aan nagellak en drop, maakt stiekem nog kleurplaten, vindt zelfspot de beste spot en wil overal over praten.

Meer van Marloes »