Volgende halte: jezelf

Onderdeel van de ontdekkingsserie

Expreszo/Arthur van der Werf

Lifestyle

Marieke
23 April 2016

We fietsen op een zondagmiddag door Hamburg. De zon schijnt en onze buiken verteren de lunch die we in het Karolinenviertel nuttigden. Op de muur van het café waar we aten zat een sticker met “Girls just wanna have fun-damental rights”. De ober heeft namen en adressen van fijne plekken op de achterkant van ons bonnetje geschreven, maar nu zijn we op zoek naar een andere plek. De plek die we zeven dagen eerder vanuit het treinraampje zagen, toen we in Hamburg moesten overstappen op weg naar Aarhus, Denemarken. In de bocht die de trein maakte vlak voordat hij het station binnen reed, zagen we een terrein met vervallen, bakstenen gebouwen, graffiti op de muren (heel groot MDMA), en helemaal in de hoek een uithangbord en brandende priklichten: een café?

_MG_2865

Expreszo/Arthur van der Werf

De reis is populair als metafoor; in de aankondiging van deze serie is het al genoemd. De ontdekking van je eigen identiteit kan bijvoorbeeld een hele reis zijn, of juist een kort tochtje. En als je jezelf echt wilt ontdekken, ga je letterlijk op reis, want al backpackend van hostel naar hostel kom je veel over jezelf te weten. Door je lichaam in een andere omgeving te plaatsen, kan je geest zich ontwikkelen tot een ik: ik heb mezelf gevonden, mijn identiteit is gevormd, ik weet wie ik ben.

We zijn op reis en willen de wereld die aan onze voeten ligt en de wereld in onszelf ontdekken. De ingrediënten voor een geslaagde zoektocht zijn simpel: plan niet te veel en houd je ogen open voor wat er allemaal gebeurt. We komen erachter dat één van ons altijd vrolijk is, zolang er gegeten is, en dat de ander optimistisch gestemd is, zolang de beloofde slaapplek niet op het laatste moment wordt afgezegd. Maar als je reist en ondertussen nadenkt over de betekenis van reizen, loop je de kans om niet alleen letterlijk, maar ook figuurlijk te verdwalen. We zijn talloze onbekende wegen ingeslagen en daarmee hebben we ons doel bereikt; we hebben het onbekende gezien, gesnuffeld aan het nieuwe, in onze omgeving, maar ook in onszelf.


Na een aantal kaartraadplegingen – de bocht van de rails is er duidelijk op te zien – komen we eindelijk bij een stuk waar de weg onder het spoor doorgaat. Al snel kunnen we rechtsaf en daar ligt onmiddellijk het terrein voor ons dat we zoeken. Lange rijen lage gebouwen staan aan beide kanten van de brede weg, waar waarschijnlijk goederentreinen gelaad en gelost werden. We fietsen naar het verste uiteinde van het terrein. Daar is het uithangbord, daar staan fietsen, en is er een toegangspoort tot een buitenruimte houtje-touwtje opgezet, met roze flamingo’s eraan vastgebonden. Een aantal mensen staat ons rustig aan te kijken, terwijl we onze groene toeristenfietsen op slot zetten.

Er blijkt een feest gaande te zijn in wat ‘club Moloch’ blijkt en we vallen met onze neus in de LGBT-boter, want het thema is ‘Gaywatch’. Na een tijdje rondvragen wordt ons de organisator van het feest aangewezen, een man met eerlijke, donkere ogen, en we spreken een tijdje met hem. Hij vertelt dat het terrein door (oud)krakers wordt gehuurd van de gemeente met het doel ruimte te bieden aan kunstenaars, en de club dus.


We ontdekken onze identiteit dus deels door juist naar buiten te kijken. Elke nieuwe gebeurtenis en elke nieuwe persoon leveren een bijdrage aan het beeld dat we van onszelf scheppen. Je kunt een vloeibare identiteit hebben die automatisch wordt bijgesteld, omdat je gedrag plots verandert. Of misschien blijf je elke handeling van jezelf verantwoorden vanuit jouw in steen gebeitelde identiteit. Ben je een ik die altijd hetzelfde is en daaraan vasthoudt, of verander je, en kijk je nieuwsgierig naar je eigen gedaanteverwisselingen?

457

Expreszo/Arthur van der Werf

Neem voor het doel van de vergelijking ons vervoermiddel: de trein. Een InterRailticket moet correct worden ingevuld voordat de reiziger de trein instapt, maar of je dat vijf dagen of vijf minuten van tevoren doet kan het ticket niets schelen, evenmin als wat de volgende dag op de planning staat, dat wordt dán wel weer ingevuld. Ook is het nooit écht zeker of een trein überhaupt zal rijden, de dienstregeling van de (overigens zeer handige) InterRailapp moet elke dag maar weer werkelijkheid zien te worden. Het gevoel controle te hebben over het reisverloop bestaat voornamelijk uit theorie; de praktijk is niet te voorspellen. Wie neemt zonder verbaasd te kijken aan dat een trein in zijn geheel op een boot kan rijden, zich naar de overkant van het water laat varen, en daar over landrails weer verder gaat? Het kan en het gebeurt. Ga maar eens van Kopenhagen naar Hamburg.

Hoe gaat dat dan met die metaforische ontdekkingstocht? Wat gebeurt er als jouw vormende ik erachter komt dat er dingen gebeuren die niet bij je verwachte identiteit horen? Waar het voor de meesten mee begint is een gevoel dat er iets niet klopt met hun omgeving. De meeste anderen gedragen zich namelijk op een voor jou volstrekt onbegrijpelijke manier: ze menen zeker te weten dat ze vrouw of man zijn, en gaan met het tegenovergestelde van zichzelf naar bed, ervan uitgaande dat het hele universum zo in elkaar zit.

474

Expreszo/Arthur van der Werf

Jij wilt je eigen gang kunnen gaan, die donkere gang, waar het gezellig lijkt. Maar de gang blijkt geblokkeerd door een deur. Een deur van een kast. Je hebt wel eens iets gehoord over ‘uit de kast komen’ en je denkt te weten wat dat inhoudt, omdat je vaak naar Arie Boomsma hebt gekeken en verhalen van anderen hebt gelezen op Expreszo.nl. En dan kom je hierachter: die verhalen waren slechts de dienstregeling, je hebt alleen de stadsplattegrond en het lijstje tips achter in je reisgids. De ervaring zelf is het daadwerkelijk gaan rijden van de trein, die onwerkelijke overtocht die het voertuig in de buik van het schip maakt, de Hamburgse gebouwen die in 3D voor je staan en de rugzak die je ineens in het echt aan je schouders voelt trekken, en die niets te maken lijkt te hebben met het aangeraden aantal kilo’s. Want de zwaarte van je bagage blijkt opeens iets subjectiefs te zijn: de ene dag strompel je vooruit, de volgende stap je verfrist en lichtvoetig rond. De ene dag heb je het zonder dat je het doorhebt over ‘dat leuke meisje’ tegen iemand die niet eens wist dat je gay was, de andere dag wacht je gespannen op een geschikt moment om iemand duidelijk te maken dat je liever hebt dat er met ‘hij’ over je gesproken wordt.


Het is niet erg druk op het Gaywatchfeestje, dat met een aanvangstijd van negen uur ’s ochtends en een eindtijd van zeven uur ’s middags meer op een uitbrakafterparty lijkt. De aanwezige gasten bevestigen dit vermoeden met hun lome ogen en tevreden blikken die verlicht worden door een zakkende zon. We spreken met een drietal gasten, de eerste zit met een joint in zijn eigen wereld en heeft een androgyn uiterlijk, de tweede heeft een Mad Hatterhoed en -haar en spreekt graag en veel. De derde is voornamelijk geïnteresseerd in de inhoud van een wijnfles (“wasser, verdammt!”). De sfeer is open en vriendelijk.

Vanaf een verhoging met een poedelbadje, waarin een aantal gasten hun benen heeft gestoken, kijken we naar een trog in het midden van het clubterrein. Het is een gat van ongeveer twee bij twintig en zo’n anderhalve meter diep. Eromheen staan ijzeren hekken en jonge wilgen. De oorspronkelijke functie ervan is ons onduidelijk. Nu dansen er twee halfnaakte mannen op de rustige, elektronische beats. Aan een treinlantaarnpaal hangt een discobal. Over het spoor dat een paar meter boven het terrein uitsteekt rijdt een trein langs. De passagiers ervan zitten in een andere dimensie.


Deze dwaaltocht door Hamburg bleek een van de vele onverwachte, maar zeer memorabele uitkomsten van onze InterRailtrip te herbergen. We zagen slechts een glimp van iets dat aantrok vanuit het treinraampje en we volgden die aantrekkingskracht. We wisten niet wat we zouden vinden, we wisten niet eens waarnaar we precies op zoek waren. Onze identiteiten werden poreus, doorzichtig en vloeibaar tegelijk en we leerden ons niet te laten afschrikken door het onbekende, maar lieten ons meelokken.

Door onze ogen open te houden, geen reisgids bij de hand te hebben, en met iedereen die maar wilde te praten, kwamen we terecht bij een feest met mensen die willekeurig verdwaalde zielen bleken te zijn. Wij werden er zonder problemen in opgenomen toen duidelijk werd dat we geen regels hanteerden, niet voor wie we moeten zijn en niet voor hoe anderen moeten zijn. En onze identiteiten? Die voedden zich aan de ervaring, werden in hun vrolijkheid en optimisme bevestigd, en bleven nieuwsgierig om zich heen kijken.

 

Wil je meer lezen van de ontdekkingsserie? Lees ook de eerdere delen en reis met ons mee:
1. Aankondiging: reis mee met Expreszo
2. Zo! Het coming out verhaal van de Amerikaanse Mel
3. Thuis in gayvriendelijk Götenborg 

 

Profile photo of Marieke

Door Marieke

Kijkt graag hoe stabiel hokjes staan door er kleine duwtjes tegenaan te geven. Misschien vallen ze een keer om.

Meer van Marieke »