Recensie: vrouwen schrijven niet met hun tieten

Pixabay

Cultuur

Marieke
4 June 2016

Als er één ding gezegd kan worden over ‘het feminisme’, is dat het fenomeen vrijwel nooit inhoudelijk besproken kan worden, omdat de discussie blijft hangen in definitiekwesties of gaat over de vraag wie zich wel of niet feminist mag noemen. We spelen nu eenmaal graag de baas over elkaar en het is erg lastig om een ander vrij te laten in kwesties die de gehele mensheid aangaan. Inderdaad: de gehele mensheid: “[d]e vrouw is een mens” (p. 8). Wie het label ‘vrouw’ draagt – uit eigen keuze of opgelegd gekregen – leeft niet in een vacuüm. Het label is onlosmakelijk verbonden met het label ‘man’, en samen vormen ze de binariteit die ook onze LHBT-en-alle-andere-afkortingen-gemeenschap zo bezighoudt.

Over één ding moeten feministen het wat mij betreft per se eens zijn: de wereld hangt aan elkaar van lelijke machtsstructuren die tot verschillende vormen van onderdrukking leiden en die machtsstructuren moeten gezien, benoemd en gesloopt worden. Die machtsstructuren zijn afhankelijk van sekse, maar ook van huidskleur, religie, seksuele voorkeur en sociale klasse. Feministen hoeven het niet collectief eens te zijn over welke van die structuren het eerst tot op de grond toe afgefakkeld moet worden, of waar dat precies eerst moet gebeuren. (Wiegertje Postma p. 10)

Vrouwen schrijven niet met hun tieten is een bundel met stukken van jonge, Nederlandse vrouwen, die allemaal een reden hebben om over feministische – ‘méns-istische’ – onderwerpen te schrijven: van de verfoeibaarheid van de Lactacydreclame, via seksueel geweld, cultuurverschillen binnen en buiten Nederland, de pil en gegenderde producten, naar schoonheidsidealen en de lesbische vrouw. Het zijn verhalen die je doen huiveren van ongeloof, doen lachen van absurdisme en doen nadenken over al die subtiele uitingen van wat nog steeds de systematische onderdrukking van het patriarchaat genoemd kan worden.

Schrik niet van deze grote woorden en voel je niet aangevallen. Je hoeft dit boek niet weg te zetten als ‘vrouwengezeik’ of ‘narcistische aandachttrekkerij van zij die het nooit goed vinden’ om jezelf te beschermen (al is het wel fijn om de biografietjes die de wapenfeiten van de schrijvers opsommen, over te slaan – de functie ervan is mij onduidelijk). Kruip eens uit je veilige hol en herzie de uitspraak dat het ‘in Nederland toch wel meevalt’. Het is verfrissend en bevrijdend om je eigen waarheden en die van anderen te kunnen benoemen en bevragen. Want waarom:

  • wordt: “[b]ijna ieder artikel in de economiekaternen […], als de besproken topmensen geen piemels hebben, ontsierd door een foto of illustratie van een hooggehakte schoen?” (Lisa Bouyeure p. 55)
  • zijn het: “opvallend vaak de onderwerpen die vooral vrouwen aangaan, of etnische minderheden, waarover gezwegen moet worden”? (Asha ten Broeke p. 61)
  • gebruiken voortplantingsverhalen te vaak: “het beeld van passief ei en actief zaad” [mijn cursivering]? (Emma Curvers p. 68)
  • is het: “prima als je lesbisch bent, maar dan moet je wél sexy en toegankelijk zijn voor mannen”? (Clarice Gargard p. 95)
  • zegt een politieagente dat: “alle mannen zo zijn. Dat je als vrouw kunt verwachten dat een man seks met je wil als je hem in je huis laat. Dat dat op zich niet strafbaar is”? (Anke Laterveer p. 122)

Deze bundel is een aanrader voor elk mens die leeft, over straat loopt en andere mensen tegenkomt. Voor mensen die zichzelf man, vrouw, of anders noemen. Of je nu elke feministische praatgroep in het land bezoekt en al je BH’s (of die van je zusje) hebt verbrand, of nooit stil hebt gestaan bij het mens-zijn van vrouwen: dit boek laat je interessante stukjes en beetjes zien van de wereld waarin je leeft, en is daarbij ook nog zeer leesbaar, grappig, kritisch en recht voor haar raap.

Profile photo of Marieke

Door Marieke

Kijkt graag hoe stabiel hokjes staan door er kleine duwtjes tegenaan te geven. Misschien vallen ze een keer om.

Meer van Marieke »